Komunikat dla właścicieli fotowoltaiki. Jeden szczegół może zdecydować o nowej opłacie

Zmiany w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych miały uporządkować zasady opodatkowania budowli i zakończyć wieloletnie spory interpretacyjne. W praktyce szybko pojawiły się jednak nowe pytania, a jednym z najczęściej komentowanych tematów stały się właśnie instalacje fotowoltaiczne.

Podatek od fotowoltaiki. Co zmieniły nowe przepisy?

Od 2025 roku obowiązuje nowa definicja budowli na potrzeby podatku od nieruchomości. Po nowelizacji elektrownie fotowoltaiczne zostały wprost wpisane do katalogu budowli objętych ustawą. To właśnie ten zapis wywołał największe obawy wśród właścicieli paneli. Wielu podatników zaczęło zastanawiać się, czy po zmianach będą musieli płacić nowy podatek od instalacji fotowoltaicznej. Przepisy nie oznaczają jednak automatycznie opodatkowania całej instalacji. Ustawodawca wyraźnie wskazał, że podatek może obejmować wyłącznie części budowlane elektrowni fotowoltaicznej. Same urządzenia techniczne nie zostały objęte podatkiem od nieruchomości.

W praktyce oznacza to, że opodatkowaniu nie podlegają między innymi:

• panele fotowoltaiczne,
• falowniki,
• przewody,
• osprzęt elektryczny,
• urządzenia odpowiedzialne za produkcję energii.

Kluczowe znaczenie mają natomiast elementy konstrukcyjne powstałe w wyniku robót budowlanych.

Kiedy trzeba zapłacić podatek od fotowoltaiki?

Najważniejszym kryterium pozostaje dziś to, czy instalacja posiada elementy, które mogą zostać uznane za części budowlane. To właśnie ten szczegół może przesądzić o obowiązku podatkowym.

W praktyce urzędy mogą brać pod uwagę przede wszystkim:

• fundamenty pod konstrukcję,
• betonowe podstawy,
• stalowe wsporniki,
• słupy montażowe,
• kotwy mocujące,
• konstrukcje osadzone w gruncie.

Znaczenie ma także sposób wykonania instalacji. Im bardziej rozbudowana infrastruktura i większy zakres prac montażowych, tym większe ryzyko, że część inwestycji zostanie uznana za budowlę podlegającą opodatkowaniu. Dotyczy to szczególnie dużych instalacji gruntowych oraz farm fotowoltaicznych, gdzie wykorzystywane są rozbudowane systemy wsporcze wymagające prac ziemnych.

Czy osoby prywatne zapłacą podatek od paneli fotowoltaicznych?

Dla właścicieli przydomowych instalacji dachowych najważniejsza pozostaje podstawowa zasada podatku od nieruchomości. Budowle podlegają opodatkowaniu wyłącznie wtedy, gdy są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. W praktyce oznacza to, że osoby prywatne wykorzystujące fotowoltaikę wyłącznie na potrzeby własnego domu co do zasady nie muszą płacić podatku od nieruchomości.

To ważna informacja dla właścicieli domów jednorodzinnych, którzy obawiali się nowych opłat po zmianie przepisów. Nawet jeśli instalacja posiada określone elementy konstrukcyjne, brak związku z działalnością gospodarczą zwykle eliminuje obowiązek podatkowy. Sytuacja może wyglądać inaczej wtedy, gdy energia produkowana przez instalację wykorzystywana jest w firmie albo gdy instalacja stanowi część większej inwestycji komercyjnej.

Części budowlane fotowoltaiki nadal budzą wątpliwości

Choć nowe przepisy miały zakończyć wieloletnie spory, w praktyce pojawił się kolejny problem interpretacyjny. Ustawodawca nie wyjaśnił dokładnie, czym są „części budowlane” elektrowni fotowoltaicznej. Eksperci podkreślają, że w zależności od rodzaju instalacji elementy budowlane mogą mieć różną formę. W jednych przypadkach będą to fundamenty i konstrukcje wsporcze, w innych jedynie elementy mocujące lub słupy montażowe. Duże znaczenie ma również sposób montażu instalacji. Prawo budowlane szeroko interpretuje pojęcie robót budowlanych. Nie chodzi wyłącznie o tradycyjne prace związane z betonowaniem czy murowaniem.

Za roboty budowlane może zostać uznany także sam montaż albo ustawienie obiektu na podłożu. Potwierdza to wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 października 2008 roku o sygnaturze II OSK 1247/07. W praktyce oznacza to, że podczas ewentualnych kontroli urzędy mogą dokładnie analizować sposób wykonania instalacji oraz dokumentację techniczną inwestycji.

Farmy fotowoltaiczne i przedsiębiorcy pod większą kontrolą fiskusa

Największe ryzyko podatkowe dotyczy obecnie przedsiębiorców oraz właścicieli farm fotowoltaicznych. To właśnie w takich inwestycjach najczęściej pojawiają się rozbudowane konstrukcje nośne, fundamenty i elementy trwale związane z gruntem. W przypadku dużych instalacji fiskus może szczegółowo analizować, które elementy infrastruktury należy uznać za część budowlaną podlegającą opodatkowaniu.

Doradcy podatkowi zwracają uwagę, że pierwsze lata obowiązywania nowych regulacji mogą przynieść wiele rozbieżnych interpretacji wydawanych przez samorządy i organy podatkowe. W praktyce podobne instalacje mogą być oceniane w różny sposób. Znaczenie może mieć nawet sposób opisania inwestycji w dokumentacji technicznej oraz zakres wykonanych prac montażowych.

Nowa definicja budowli miała uporządkować system

Zmiany w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych były jedną z największych reform dotyczących definicji budowli od wielu lat. Celem nowelizacji było uporządkowanie zasad opodatkowania nowoczesnych instalacji i infrastruktury technicznej. Problem przez lata dotyczył nie tylko fotowoltaiki, ale także innych obiektów przemysłowych i urządzeń technicznych, których klasyfikacja budziła spory między podatnikami a urzędami.

Po zmianach ustawodawca stworzył nową definicję budowli oraz katalog obiektów objętych podatkiem od nieruchomości. Elektrownie fotowoltaiczne zostały wpisane do przepisów wprost, ale wyłącznie w zakresie części budowlanych. Mimo to wiele kwestii nadal pozostaje otwartych. Szczególnie w przypadku nowoczesnych instalacji granica między urządzeniem technicznym a częścią budowlaną wciąż może budzić wątpliwości interpretacyjne.

Źródła: ustawa o podatkach i opłatach lokalnych po nowelizacji z 2025 roku, wyrok NSA z 23 października 2008 r. sygn. II OSK 1247/07