Ponad 20 mln zł na zmiany w Gdańsku. Historyczny rynek przejdzie metamorfozę

Gdańsk podpisał umowy na kolejne projekty, które mają poprawić wygląd i funkcjonalność kilku części miasta. Na Oruni zmieni się przestrzeń wokół rynku, a na Dolnym Mieście i Starym Przedmieściu zaplanowano remonty budynków oraz odnowę podwórek. Prace mają być częścią szerszego programu rewitalizacji realizowanego w latach 2026–2029.

Rynek Oruński przejdzie metamorfozę. Zaplanowano nowe tereny rekreacyjne

Jedną z najważniejszych inwestycji będzie druga faza rewitalizacji Oruni. Projekt obejmuje kompleksowe zagospodarowanie Rynku Oruńskiego i jego najbliższego otoczenia. Zmiany mają objąć nawierzchnie ulic, chodniki, ścieżki oraz sąsiadujące tereny zielone. Przewidziano uporządkowanie miejsc postojowych, montaż elementów małej architektury oraz modernizację infrastruktury technicznej, oświetlenia i monitoringu. Ważną częścią przedsięwzięcia będzie również przebudowa układu komunikacyjnego ulicy Gościnnej oraz fragmentów ulic Dworcowej i Junackiej. W planach są wymiana nawierzchni, budowa chodników i reorganizacja parkowania.

Metamorfozę przejdą także dwa skwery. Na skwerze Danuty Siedzikówny „Inki” powstaną nowe ciągi piesze i ogrody deszczowe. Pomnik zostanie przeniesiony w bardziej wyeksponowane miejsce. Z kolei skwer przy torach zyska nowe ścieżki, zieleń i elementy małej architektury. Zaplanowano tam również fontannę oraz strefę rekreacyjną. To właśnie te miejsca mają stać się ważną częścią odnowionej przestrzeni publicznej Oruni. Projekt łączy poprawę wyglądu dzielnicy z rozwiązaniami, które mają ułatwić mieszkańcom korzystanie z rynku i jego okolic.

Piotr Grzelak o rewitalizacji Oruni. „Rynek jest sercem dzielnicy”

Na podpisanie umowy dotyczącej Rynku Oruńskiego czekano od poprzedniej perspektywy rewitalizacyjnej. Przygotowanie dokumentacji utrudnił wpis konserwatorski obejmujący obszar dzielnicy, który wymagał dodatkowych uzgodnień. Do sprawy odniósł się Piotr Grzelak, zastępca prezydenta Gdańska do spraw zrównoważonego rozwoju i gospodarki. Podkreślił, że podpisanie umów jest szczególnie ważne właśnie dla Oruni, gdzie rynek pełni istotną funkcję w życiu lokalnej społeczności.

– Podpisanie dzisiejszych umów to bardzo ważny krok szczególnie dla Oruni. Na rewitalizację Rynku Oruńskiego czekaliśmy już od zeszłej perspektywy rewitalizacyjnej. Wpis konserwatorski całego obszaru dzielnicy utrudnił wtedy ostateczne uzgodnienie dokumentacji, ale dzisiaj mamy szczęśliwy finał tego procesu. To będzie taka wisienka na torcie rewitalizacji Oruni, której rynek jest sercem – podkreśla Piotr Grzelak.

Wiceprezydent zwrócił również uwagę na kontynuację zmian na Dolnym Mieście. W tej części Gdańska szczególne znaczenie mają prace prowadzone w przestrzeniach wspólnych, z których mieszkańcy korzystają każdego dnia.

– Na Dolnym Mieście nastąpi natomiast kontynuacja prac związanych przede wszystkim z rewitalizacją podwórek. Zmienia się całe Dolne Miasto, w tym również ta przestrzeń, która jest najbliższa mieszkańcom – dodał Grzelak.

Dolne Miasto i Stare Przedmieście. Odnowią podwórka przy kamienicach

Drugi projekt obejmuje trzeci etap rewitalizacji Dolnego Miasta i Starego Przedmieścia. Zaplanowano w nim pięć zadań dotyczących przestrzeni publicznych, budynków mieszkalnych i aktywizacji lokalnej społeczności. Jednym z miejsc, które przejdą zmiany, będzie podwórko Reduta Dzik. Dziedziniec otoczony przez dziewięć budynków remontowanych w ramach odrębnego przedsięwzięcia zostanie uporządkowany. Powstaną nowe ciągi piesze, pojawią się ławki i oświetlenie, a zieleń zostanie odpowiednio zagospodarowana. Przewidziano także remont historycznej bramy wjazdowej.

Prace obejmą również podwórko Przesmyk, położone pomiędzy ulicami Łąkową, Dolną, Jaskółczą i Przesmyk. Zaplanowano tam nowe ścieżki, trawniki, nasadzenia roślin i ogrody deszczowe. Przestrzeń zostanie wyposażona w ławki, donice, stojaki rowerowe oraz oświetlenie. Obie inwestycje mają poprawić estetykę podwórek i sprawić, że staną się one bardziej funkcjonalne. To ważne szczególnie w gęsto zabudowanych częściach miasta, gdzie dziedzińce i przestrzenie pomiędzy budynkami pełnią funkcję codziennych miejsc odpoczynku i spotkań sąsiedzkich.

Remont 25 budynków mieszkalnych. W planach także modernizacja instalacji

Rewitalizacja Dolnego Miasta i Starego Przedmieścia obejmie nie tylko podwórka. Istotną częścią projektu będzie modernizacja budynków mieszkalnych. Prace zaplanowano w ośmiu budynkach komunalnych na Starym Przedmieściu oraz w 17 budynkach należących do wspólnot mieszkaniowych. W przypadku budynków komunalnych roboty obejmą między innymi wzmocnienie konstrukcji, remonty dachów, wymianę instalacji i poprawę izolacji. Przewidziano również podłączenie nieruchomości do miejskiej sieci ciepłowniczej oraz zagospodarowanie terenów wokół budynków. Wspólnoty mieszkaniowe otrzymają wsparcie na odnowę historycznej zabudowy. Zaplanowano remonty elewacji, dachów i stropów, a także wykonanie izolacji przeciwwilgociowych fundamentów. Prace mają poprawić stan techniczny nieruchomości i ograniczyć problemy związane z wilgocią. Łącznie modernizacją zostanie objętych 25 budynków. To jeden z najważniejszych elementów projektu, ponieważ łączy poprawę wyglądu historycznych części Gdańska z pracami dotyczącymi technicznego stanu budynków i infrastruktury.

Rewitalizacja Gdańska to nie tylko remonty. Zaplanowano działania społeczne

W ramach projektu na Dolnym Mieście i Starym Przedmieściu przewidziano również inicjatywy społeczne i podwórkowe. Mają one zachęcać mieszkańców do wspólnego działania oraz aktywnego uczestnictwa w życiu dzielnicy. Plan obejmuje wydarzenia kulturalne, działania edukacyjne, sportowe i artystyczne. Ich celem jest wspieranie integracji lokalnej społeczności i tworzenie okazji do wspólnego spędzania czasu. Takie działania stanowią uzupełnienie inwestycji infrastrukturalnych. Rewitalizacja obejmuje bowiem nie tylko remonty budynków i poprawę wyglądu przestrzeni publicznych, ale także inicjatywy skierowane do osób, które mieszkają w odnowionych dzielnicach.

Ile kosztuje rewitalizacja Oruni i Dolnego Miasta?

Oba projekty otrzymają dofinansowanie w ramach programu Fundusze Europejskie dla Pomorza 2021–2027. Ich łączna wartość przekracza 41,6 mln zł, a maksymalne wsparcie unijne wynosi 20 719 050 zł.

Projekt „Rewitalizacja Oruni, faza II” wyceniono na 17 765 246 zł. Maksymalne dofinansowanie z Unii Europejskiej wyniesie 10 162 800 zł.

Z kolei całkowita wartość przedsięwzięcia „Rewitalizacja Dolnego Miasta i Starego Przedmieścia, etap III” to 23 890 675 zł. Maksymalna kwota wsparcia unijnego wynosi 10 556 250 zł.

Umowy podpisano 20 października w Europejskim Centrum Solidarności podczas Gali Konkursu Asy Samorządu 2025. Ze strony Gdańska dokumenty podpisał Piotr Grzelak. W wydarzeniu uczestniczyli również marszałek województwa pomorskiego Mieczysław Struk i wicemarszałek Marcin Skwierawski.

17 projektów rewitalizacyjnych w Gdańsku do 2029 roku

Oba przedsięwzięcia są częścią pakietu 17 projektów rewitalizacyjnych przygotowanych przez Gdańsk na lata 2026–2029. Pakiet został uzgodniony pomiędzy Województwem Pomorskim a Gminą Miasta Gdańsk. Obecnie podpisywane są umowy dotyczące kolejnych inwestycji.

Jak podkreśla wicemarszałek województwa pomorskiego Marcin Skwierawski, zmiany w gdańskich dzielnicach są kontynuowane, ponieważ mimo dotychczasowych prac wciąż pozostają miejsca wymagające odnowy.

– Mówimy o kolejnych już etapach zmian w tych dzielnicach. Dużo już się zmieniło, ale w każdej dzielnicy jest jeszcze sporo do zrobienia – podkreśla Marcin Skwierawski.

W przypadku Oruni ważną rolę odgrywają historyczne przestrzenie, w tym rynek i sąsiadujące z nim skwery. Wicemarszałek zwrócił uwagę na ich znaczenie dla lokalnej tożsamości.

– To cenne historycznie miejsca, które po zmianach staną się piękną wizytówką dzielnicy – dodał.

Według informacji dotyczących programu Fundusze Europejskie dla Pomorza 2021–2027 Gdańsk otrzymał na projekty rewitalizacyjne ponad 26 mln euro, czyli około 110 mln zł. Całkowita wartość tych przedsięwzięć przekracza 195,7 mln zł.

Rewitalizacja miast województwa pomorskiego jest kontynuowana od lat. W okresie 2007–2020 wsparcie na tego typu inwestycje trafiło do 26 miast regionu. Zrealizowane projekty miały łączną wartość ponad 844 mln zł, z czego prawie 489 mln zł stanowiło dofinansowanie unijne.

W obecnej perspektywie na rewitalizację w ramach programu regionalnego przeznaczono prawie 87,5 mln euro ze środków europejskich i budżetu państwa. Projekty realizowane w Gdańsku są częścią tych działań, łączących modernizację infrastruktury, odnowę historycznej zabudowy oraz wsparcie lokalnych społeczności.