Drugi i trzeci stopień alarmowy w woj. pomorskim. Służby apelują do mieszkańców

Większa czujność służb, dodatkowa ochrona wybranych obiektów i całodobowe dyżury administratorów systemów informatycznych. To tylko część działań przewidzianych w związku z obowiązującymi stopniami alarmowymi. Nie wszystkie dotyczą jednak tych samych miejsc i nie wszystkie oznaczają zmiany, które mieszkańcy zauważą na co dzień.

Stopnie alarmowe BRAVO i CHARLIE. Do kiedy będą obowiązywać?

26 sierpnia 2026 roku poinformowano o decyzji premiera Donalda Tuska dotyczącej przedłużenia trzech stopni alarmowych. Chodzi o drugi stopień BRAVO, drugi stopień BRAVO-CRP oraz trzeci stopień CHARLIE. Wszystkie pozostaną w mocy do 30 listopada 2026 roku, do godz. 23:59. Decyzja ma znaczenie również dla województwa pomorskiego, choć poszczególne poziomy alarmowe obejmują różne obszary. BRAVO obowiązuje na terytorium całej Polski. Ten sam zasięg ma BRAVO-CRP, związany z ochroną systemów informatycznych. Dodatkowo drugi stopień alarmowy BRAVO utrzymano wobec polskiej infrastruktury energetycznej znajdującej się poza granicami kraju.

Trzeci stopień CHARLIE dotyczy natomiast obszarów linii kolejowych zarządzanych przez PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. oraz PKP Linię Hutniczą Szerokotorową Sp. z o.o. To ważne rozróżnienie, szczególnie w kontekście informacji o bezpieczeństwie na Pomorzu. CHARLIE nie obowiązuje automatycznie na terenie całego województwa. Obejmuje wskazaną infrastrukturę kolejową, podczas gdy BRAVO i BRAVO-CRP mają znacznie szerszy zasięg.

Dlaczego rząd utrzymuje podwyższone stopnie alarmowe?

Za decyzją o przedłużeniu alarmów stoi przede wszystkim aktualna sytuacja geopolityczna. Administracja rządowa wskazuje na zagrożenia związane z działaniami hybrydowymi Federacji Rosyjskiej i Białorusi wobec Polski oraz innych państw Unii Europejskiej. Znaczenie mają również konsekwencje rosyjskiej agresji na Ukrainę. Współczesne zagrożenia nie ograniczają się do tradycyjnie rozumianego bezpieczeństwa fizycznego. Potencjalnym celem mogą być zarówno obiekty publiczne i infrastruktura transportowa, jak i systemy informatyczne, od których zależy funkcjonowanie instytucji państwowych. Właśnie dlatego utrzymywane są różne poziomy alarmowe, obejmujące odmienne obszary bezpieczeństwa. Ich zadaniem jest zapewnienie odpowiedniego przygotowania służb i instytucji na wypadek wystąpienia niebezpiecznego zdarzenia. Stopnie alarmowe wprowadza Prezes Rady Ministrów na podstawie ustawy z 10 czerwca 2016 roku o działaniach antyterrorystycznych. Zakres obowiązków poszczególnych podmiotów określa rozporządzenie premiera z 25 lipca 2016 roku.

BRAVO na Pomorzu. Jakie działania podejmują służby?

Drugi stopień alarmowy BRAVO ma charakter prewencyjny. Stosuje się go w przypadku zwiększonego i przewidywalnego zagrożenia zdarzeniem o charakterze terrorystycznym, gdy nie został jeszcze określony konkretny cel potencjalnego ataku. W praktyce oznacza to większą czujność służb i dodatkowe działania ochronne. Policja, Straż Graniczna oraz Żandarmeria Wojskowa mogą prowadzić wzmożone kontrole w miejscach, w których gromadzi się dużo ludzi. Szczególną uwagę obejmują również obiekty użyteczności publicznej i inne miejsca mogące potencjalnie stać się celem ataku.

Procedury przewidują także dodatkowe kontrole pojazdów, osób i budynków publicznych w rejonach zagrożonych. Wzmocniona ma być ochrona środków komunikacji publicznej oraz ważnych obiektów publicznych. Nie chodzi jednak wyłącznie o działania funkcjonariuszy. Instytucje objęte procedurami muszą zapewnić dostępność pracowników odpowiedzialnych za reagowanie w sytuacjach kryzysowych. Personel powinien zostać poinformowany o możliwych zagrożeniach i przygotowany do realizacji powierzonych mu zadań.

W określonych sytuacjach możliwe jest również ograniczenie dostępu osób postronnych do przedszkoli, szkół i uczelni. Nie oznacza to jednak automatycznego zamykania placówek oświatowych ani wprowadzenia powszechnych zakazów dla mieszkańców.

CHARLIE na kolei. Jakie zagrożenia mają być objęte szczególną ochroną?

Trzeci stopień alarmowy CHARLIE jest drugim najwyższym poziomem w czterostopniowej skali. Wprowadza się go w sytuacjach wskazujących na większe prawdopodobieństwo wystąpienia zdarzenia o charakterze terrorystycznym. Może to nastąpić między innymi po uzyskaniu wiarygodnych i potwierdzonych informacji o planowanym ataku na terytorium Polski. Podstawą mogą być również informacje o zagrożeniu, którego skutki dotyczyłyby polskich obywateli za granicą, instytucji państwowych lub polskiej infrastruktury znajdującej się poza granicami kraju.

Obecnie CHARLIE obejmuje określone obszary infrastruktury zarządzanej przez PKP PLK i PKP LHS. W przypadku kolei szczególne znaczenie ma zapewnienie ciągłości funkcjonowania i odpowiedniego zabezpieczenia ważnych elementów transportu. W ramach tego stopnia alarmowego przewidziano dodatkowy całodobowy nadzór nad wybranymi miejscami, wprowadzenie dyżurów osób odpowiedzialnych za procedury bezpieczeństwa oraz przygotowanie środków ochrony osobistej dla uprawnionych pracowników.

Instytucje mają również sprawdzić dostępność obiektów, które mogłyby zostać wykorzystane jako zastępcze miejsca czasowego pobytu ludności w przypadku ewakuacji. Przewidziano ponadto wydanie broni i amunicji osobom uprawnionym do wykonywania zadań ochronnych.

Warto podkreślić, że obowiązywanie CHARLIE nie oznacza automatycznego wstrzymania ruchu kolejowego, zamknięcia dworców czy zakazu podróżowania pociągami. Jest to poziom alarmowy związany przede wszystkim z dodatkowymi procedurami zabezpieczającymi.

BRAVO-CRP. Zagrożenie dotyczy również systemów informatycznych

Osobnym elementem utrzymanych środków bezpieczeństwa jest drugi stopień alarmowy BRAVO-CRP. W przeciwieństwie do CHARLIE nie jest on związany z konkretnym rodzajem infrastruktury transportowej. Obejmuje całą Polskę i koncentruje się na ochronie cyberprzestrzeni. W ramach tego poziomu instytucje administracji publicznej oraz podmioty odpowiedzialne za infrastrukturę krytyczną muszą zwiększyć nadzór nad wykorzystywanymi systemami teleinformatycznymi. Do ich obowiązków należy monitorowanie bezpieczeństwa systemów, sprawdzanie, czy nie doszło do naruszenia komunikacji elektronicznej, oraz kontrolowanie dostępności usług internetowych. Istotne jest również szybkie wykrywanie nieprawidłowości i przygotowanie do reagowania na ewentualne próby cyberataków.

Przewidziano także całodobowe dyżury administratorów systemów kluczowych dla funkcjonowania organizacji. W gotowości muszą pozostawać również osoby uprawnione do podejmowania decyzji dotyczących bezpieczeństwa informatycznego. Dla mieszkańców Gdańska i Pomorza nie oznacza to konieczności rezygnacji z korzystania z usług internetowych czy zmiany codziennych przyzwyczajeń. Działania dotyczą przede wszystkim instytucji i osób odpowiedzialnych za ochronę systemów, z których korzystają obywatele.

Czy mieszkańcy Gdańska odczują obowiązywanie stopni alarmowych?

Podwyższone stopnie alarmowe nie oznaczają wprowadzenia powszechnych ograniczeń w codziennym życiu. Mieszkańcy mogą normalnie korzystać z komunikacji publicznej, odwiedzać urzędy i uczestniczyć w wydarzeniach. Sama decyzja o przedłużeniu alarmów nie jest również informacją o bezpośrednim zagrożeniu dla Gdańska. Możliwe są natomiast działania, które będą bardziej widoczne w przestrzeni publicznej. Chodzi przede wszystkim o wzmożoną obecność służb, dodatkowy nadzór nad wybranymi obiektami oraz kontrole w miejscach wymagających szczególnego zabezpieczenia. Warto pamiętać, że zakres tych działań może być różny w zależności od rodzaju obiektu i obowiązujących w nim procedur. Nie każda instytucja musi podejmować identyczne czynności, a część działań związanych z bezpieczeństwem odbywa się bez udziału mieszkańców.

Podejrzany plecak lub nietypowe zachowanie. Kiedy dzwonić pod 112?

Podczas obowiązywania stopni alarmowych ważna jest również czujność obywateli. Służby przypominają, że bezpieczeństwo zależy nie tylko od pracy funkcjonariuszy, ale także od odpowiedzialnego zachowania osób przebywających w przestrzeni publicznej. Szczególną uwagę należy zwracać na przedmioty pozostawione bez opieki, zwłaszcza torby, plecaki i pakunki znajdujące się w miejscach publicznych. Niepokój mogą wzbudzać również nietypowe zachowania osób oraz samochody, szczególnie transportowe, zaparkowane w pobliżu miejsc, w których gromadzi się dużo ludzi.

Nie oznacza to, że każdy pozostawiony bagaż stanowi zagrożenie. Ważne jest jednak, aby nie ignorować sytuacji, które wyraźnie odbiegają od normy. Jeżeli zauważymy podejrzany przedmiot, nie powinniśmy go dotykać, przenosić ani próbować samodzielnie sprawdzać jego zawartości. Należy oddalić się na bezpieczną odległość i poinformować odpowiednie służby.

W takiej sytuacji trzeba zadzwonić pod numer alarmowy 112, opisać zauważone zdarzenie i dokładnie wskazać jego lokalizację. Nie należy podejmować działań na własną rękę, które mogłyby narazić siebie lub inne osoby na niebezpieczeństwo.