Nie trzeba jechać do największych nadmorskich kurortów, aby znaleźć na Pomorzu miejsca z niezwykłą historią. Na północnych Kaszubach zachowały się dawne dwory i pałace, które przypominają o rodzinach zamieszkujących te tereny przed dziesięcioleciami. Jednym z takich miejsc jest Dwór w Starbieninie w gminie Choczewo.
Zabytkowa rezydencja wyróżnia się przede wszystkim charakterystyczną wieżą. Znajduje się na terenie dawnego zespołu dworsko parkowego, w spokojnej kaszubskiej okolicy, niedaleko Jeziora Choczewskiego. Obiekt jest jednym z punktów Szlaku Dworów i Pałaców Północnych Kaszub, który można przemierzać samochodem, rowerem lub pieszo.
Dwór w Starbieninie ma historię sięgającą XV wieku
Starbienino jest niewielką miejscowością, ale jego historia jest znacznie starsza, niż mogłoby się wydawać. Pierwsze wzmianki o miejscowości pochodzą z XV wieku. Przez kolejne stulecia tutejszy majątek wielokrotnie zmieniał właścicieli. W XVIII wieku zaczął kształtować się układ założenia dworsko parkowego. Wokół niewielkiego stawu powstał ogród krajobrazowy, a po zachodniej stronie dziedzińca znajdował się folwark. Całość uzupełniała aleja lipowa. Najważniejszy etap historii obecnego dworu rozpoczął się jednak w XIX wieku.
Charakterystyczna wieża wyróżnia go spośród innych dworów
W 1871 roku majątek trafił w ręce rodziny Hammerów. W tym okresie powstał nowy budynek dworu, którego architektura nawiązuje do włoskich willi. Budynek ma prostokątny plan, jest parterowy i posiada użytkowe poddasze. Od strony głównego wejścia znajduje się charakterystyczny arkadowy portyk. Najbardziej przyciągającym uwagę elementem jest jednak kwadratowa wieża o wysokości około 17 metrów. To właśnie ona nadaje rezydencji wyjątkowy wygląd i sprawia, że Dwór w Starbieninie łatwo rozpoznać na tle okolicznego krajobrazu. Dawne założenie dworskie położone jest na niewielkim wzniesieniu. W pobliżu znajduje się Jezioro Choczewskie, a okolica zachowała charakter spokojnego, kaszubskiego krajobrazu.
Wojna odmieniła losy majątku
Dwór przez dziesięciolecia pozostawał własnością rodziny Hammerów. Ich historia w Starbieninie zakończyła się w 1945 roku. Po wojnie majątek został przejęty przez państwo. Dwór znalazł się między innymi w zarządzie gdańskiego Przedsiębiorstwa Hodowli Roślin i Nasiennictwa oraz RSW „Prasa, Książka, Ruch”. Z czasem zabytkowy obiekt zaczął jednak podupadać.
Los Starbienina mógł potoczyć się podobnie jak w przypadku wielu dawnych dworów na Pomorzu. Przez lata nie brakowało bowiem historycznych rezydencji, które po wojnie straciły swoje pierwotne funkcje i zaczęły niszczeć. W przypadku Starbienina pojawiła się jednak szansa na uratowanie obiektu.
Dawny dwór dostał drugie życie
W 1995 roku zespół dworsko parkowy oddano w użytkowanie Kaszubskiemu Uniwersytetowi Ludowemu w Wieżycy. W zabytkowym obiekcie powstała jego filia, która pełniła funkcję ośrodka szkoleniowego. Dzięki temu dwór odzyskał znaczenie i został ponownie wykorzystany. Starbienino było związane z edukacją, kulturą oraz tradycyjnym rzemiosłem. W obiekcie działały między innymi pracownie regionalne, w tym pracownia tkacka i ceramiczna. Organizowano także zajęcia związane z kulturą ludową. To ważna część historii tego miejsca. Dwór nie był wyłącznie zabytkowym budynkiem, ale przez lata służył również jako miejsce związane z edukacją i kaszubskim dziedzictwem.
Co zobaczyć w okolicy Starbienina?
Wizyta w Starbieninie może być częścią większej wycieczki po północnych Kaszubach. W pobliżu znajduje się Jezioro Choczewskie, które otaczają lasy i spokojne tereny idealne na spacer czy rowerową przejażdżkę. Okolica zachęca do odpoczynku z dala od najbardziej zatłoczonych miejsc nad Bałtykiem. W rejonie Choczewa wytyczono również trasy dla miłośników aktywnego wypoczynku, w tym szlaki prowadzące w kierunku Jeziora Choczewskiego. Dzięki temu można połączyć zwiedzanie zabytkowego dworu ze spacerem lub przejażdżką po kaszubskich drogach.
Starbienino dobrze sprawdzi się więc jako jeden z przystanków podczas odkrywania mniej oczywistych atrakcji Kaszub Północnych. W okolicy można znaleźć zarówno zabytki związane z historią dawnych majątków, jak i spokojne miejsca do odpoczynku wśród przyrody.
Miejsce dla tych, którzy chcą zobaczyć inne oblicze Kaszub
Dwór w Starbieninie nie jest typową atrakcją, do której przyjeżdża się wyłącznie po to, aby spędzić kilka godzin. Jego największą wartością jest historia i położenie wśród kaszubskiego krajobrazu. Charakterystyczna wieża, dawny park, historia rodziny Hammerów, powojenne losy majątku i późniejsza działalność Kaszubskiego Uniwersytetu Ludowego tworzą opowieść o miejscu, które przez ponad sto lat wielokrotnie zmieniało swoje przeznaczenie.
Dla turystów odwiedzających Kaszuby Północne może być ciekawym przystankiem na trasie między innymi pomorskimi dworami i pałacami. Tym bardziej że cały szlak został pomyślany jako sposób na poznawanie historii regionu, a nie tylko oglądanie samych zabytkowych budynków.
Ważne dla turystów: dostępność wnętrz i aktualna funkcja Dworu w Starbieninie mogą się zmieniać. Oficjalne materiały Pomorskie Travel opisują obiekt jako element szlaku, natomiast starsze informacje dotyczące jego działalności edukacyjnej nie muszą oznaczać, że te same usługi są dostępne obecnie. Dlatego przed planowaniem zwiedzania warto sprawdzić aktualne informacje dotyczące możliwości wejścia na teren i do budynku.
Komentarze (0)