Drugi i trzeci stopień alarmowy w woj. pomorskim. Służby w gotowości, jest apel dla mieszkańców

Wojna za wschodnią granicą, zagrożenia hybrydowe i ryzyko cyberataków sprawiają, że polskie służby utrzymują wzmożoną czujność. Decyzja premiera Donalda Tuska obejmuje również województwo pomorskie. Dla mieszkańców nie oznacza to jednak konieczności rezygnacji z codziennych aktywności. Są natomiast sytuacje, których nie należy lekceważyć.

Stopnie alarmowe na Pomorzu. Jaką decyzję podjął premier?

Do 30 listopada 2026 roku w całej Polsce obowiązuje drugi stopień alarmowy BRAVO oraz drugi stopień BRAVO-CRP. Dodatkowo na wybranych obszarach infrastruktury kolejowej utrzymano trzeci stopień CHARLIE. Zarządzenia obejmują również województwo pomorskie. BRAVO dotyczy całego terytorium kraju, a także polskiej infrastruktury energetycznej znajdującej się poza granicami Polski. BRAVO-CRP obejmuje natomiast systemy teleinformatyczne administracji publicznej i podmiotów odpowiedzialnych za infrastrukturę krytyczną. CHARLIE odnosi się do określonych obszarów kolejowych zarządzanych przez PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. oraz PKP Linię Hutniczą Szerokotorową.

Wprowadzenie takich środków ma przede wszystkim charakter zapobiegawczy. Państwo przygotowuje instytucje i służby na możliwość wystąpienia zagrożeń, zwiększając ich zdolność do szybkiego reagowania. Nie oznacza to jednak, że mieszkańcy Pomorza znajdują się w stanie bezpośredniego zagrożenia.

BRAVO, CHARLIE i DELTA. Co oznaczają cztery stopnie alarmowe?

W Polsce funkcjonuje czterostopniowy system alarmowy. Każdy poziom oznacza inną skalę zagrożenia i wiąże się z określonymi obowiązkami dla służb oraz administracji. Najniższy stopień ALFA oznacza podstawowy poziom zagrożenia i konieczność zachowania czujności. BRAVO, czyli drugi poziom, wprowadza się w przypadku zwiększonego i przewidywalnego zagrożenia zdarzeniem o charakterze terrorystycznym, gdy nie został wskazany konkretny cel potencjalnego ataku. Trzeci stopień CHARLIE oznacza wyższy poziom gotowości. Stosuje się go między innymi wtedy, gdy pojawiają się wiarygodne informacje o możliwości wystąpienia zdarzenia zagrażającego bezpieczeństwu publicznemu. Najwyższy poziom, DELTA, przewidziano dla sytuacji bardzo wysokiego zagrożenia lub wystąpienia zdarzenia o charakterze terrorystycznym, którego skutki wymagają szczególnych działań.

Więcej patroli i kontroli. Co zmienia stopień BRAVO?

Drugi stopień alarmowy BRAVO oznacza przede wszystkim zwiększenie czujności służb. W praktyce szczególną uwagę zwraca się na miejsca, w których przebywa dużo ludzi, oraz obiekty mogące mieć znaczenie dla bezpieczeństwa publicznego. Mieszkańcy mogą zauważyć więcej patroli policji i innych służb, a także częstsze kontrole w przestrzeni publicznej. Dodatkowym nadzorem obejmowane są między innymi budynki użyteczności publicznej, węzły komunikacyjne i obiekty strategiczne. Procedury przewidują również możliwość przeprowadzania dodatkowych kontroli osób i pojazdów w wybranych rejonach. Funkcjonariusze realizujący zadania ochronne mogą wykonywać je z wykorzystaniem dodatkowych środków bezpieczeństwa, w tym broni długiej i kamizelek kuloodpornych.

W określonych okolicznościach możliwe jest także ograniczenie dostępu osób postronnych do szkół, przedszkoli i uczelni. Nie oznacza to jednak automatycznego zamknięcia placówek. Konkretne rozwiązania zależą od oceny sytuacji i decyzji właściwych instytucji. Dla większości mieszkańców codzienne funkcjonowanie pozostaje bez zmian. Można normalnie korzystać z komunikacji miejskiej, odwiedzać urzędy, robić zakupy i uczestniczyć w wydarzeniach publicznych.

CHARLIE na kolei. Jakie procedury obowiązują na Pomorzu?

Szczególne środki bezpieczeństwa dotyczą również infrastruktury kolejowej. Na wybranych obszarach zarządzanych przez PKP PLK i PKP LHS obowiązuje trzeci stopień alarmowy CHARLIE. W tym przypadku procedury są bardziej rozbudowane niż przy BRAVO. Przewidują między innymi dodatkowe dyżury osób odpowiedzialnych za procedury antyterrorystyczne, kontrolowanie gotowości obiektów przeznaczonych do ewakuacji oraz objęcie nadzorem miejsc, które wcześniej nie były nim objęte. Uprawnionym pracownikom odpowiedzialnym za ochronę mogą być wydawane broń i środki ochrony osobistej. Chodzi o zapewnienie możliwości szybkiego reagowania w przypadku wystąpienia niebezpiecznego zdarzenia.

Ważne jest jednak to, że CHARLIE nie oznacza zamknięcia dworców ani wstrzymania ruchu pociągów. Pasażerowie mogą normalnie korzystać z połączeń kolejowych. Trzeci stopień alarmowy nie obejmuje też automatycznie wszystkich linii kolejowych i całego województwa pomorskiego.

Zagrożenia w internecie. Czego dotyczy stopień BRAVO-CRP?

Podwyższona gotowość służb obejmuje również cyberbezpieczeństwo. Drugi stopień BRAVO-CRP odnosi się do ochrony systemów teleinformatycznych, z których korzystają instytucje publiczne i podmioty odpowiedzialne za infrastrukturę krytyczną. W czasie jego obowiązywania administratorzy kluczowych systemów muszą zapewniać całodobowe dyżury. Prowadzony jest wzmożony monitoring działania systemów informatycznych, sprawdzane jest bezpieczeństwo komunikacji elektronicznej, a pracownicy instytucji są informowani o konieczności zachowania szczególnej ostrożności. Takie działania mają ograniczyć ryzyko skutecznego przeprowadzenia cyberataku i pozwolić na szybsze wykrycie nieprawidłowości. Potencjalne zakłócenia mogą bowiem dotyczyć usług, od których zależy funkcjonowanie administracji, transportu czy innych ważnych sektorów państwa.

Dla mieszkańców nie oznacza to dodatkowych ograniczeń w korzystaniu z internetu. Procedury są skierowane przede wszystkim do instytucji i osób odpowiedzialnych za bezpieczeństwo systemów informatycznych.

Apel do mieszkańców Pomorza. Te przedmioty mogą wzbudzić niepokój

W czasie obowiązywania stopni alarmowych służby przypominają o konieczności zachowania czujności w miejscach publicznych. Szczególne znaczenie ma zwracanie uwagi na przedmioty pozostawione bez opieki, nietypowe zachowania osób oraz pojazdy znajdujące się w podejrzanych okolicznościach.

Na co warto zwrócić uwagę?

• Pozostawione bagaże: torby, plecaki, walizki i pakunki bez opieki, szczególnie w pobliżu dworców, przystanków i miejsc dużych zgromadzeń.
• Nietypowe zachowania: sytuacje, w których zachowanie danej osoby wyraźnie odbiega od normy i może wskazywać na zagrożenie.
• Podejrzane pojazdy: samochody, zwłaszcza transportowe, zaparkowane w nietypowych miejscach, w szczególności w pobliżu zgromadzeń i obiektów publicznych.

Nie każdy pozostawiony plecak czy samochód zaparkowany w pobliżu dworca oznacza niebezpieczeństwo. Ważne jest jednak, aby nie ignorować okoliczności, które mogą wzbudzać uzasadniony niepokój.

Podejrzany pakunek w miejscu publicznym. Kiedy dzwonić pod 112?

W przypadku zauważenia przedmiotu, który może stanowić zagrożenie, nie należy samodzielnie sprawdzać jego zawartości. Nie wolno go dotykać, otwierać ani przenosić w inne miejsce. Najbezpieczniej oddalić się na odpowiednią odległość i powiadomić służby, dzwoniąc pod numer alarmowy 112. Podczas zgłoszenia należy dokładnie wskazać lokalizację przedmiotu oraz opisać to, co wzbudziło niepokój. Podobnie należy reagować na inne sytuacje, które mogą zagrażać bezpieczeństwu ludzi. Nie warto podejmować samodzielnych interwencji ani narażać siebie i innych osób na niebezpieczeństwo.

Dlaczego służby utrzymują podwyższoną gotowość?

Decyzja o przedłużeniu stopni alarmowych jest związana z sytuacją bezpieczeństwa w Polsce i Europie. Wśród zagrożeń wskazywanych przez administrację rządową znajdują się konsekwencje rosyjskiej agresji na Ukrainę, działania hybrydowe Federacji Rosyjskiej i Białorusi oraz możliwość przeprowadzania cyberataków. Szczególne znaczenie ma ochrona infrastruktury krytycznej. Zakłócenie funkcjonowania transportu, energetyki czy systemów informatycznych mogłoby mieć konsekwencje dla wielu instytucji i codziennego życia obywateli.

Zagrożenia hybrydowe mogą przybierać różne formy. Obejmują między innymi działania wymierzone w infrastrukturę państwa, próby zakłócania jej funkcjonowania oraz ataki w cyberprzestrzeni. Dlatego procedury bezpieczeństwa obejmują zarówno fizyczną ochronę obiektów, jak i nadzór nad systemami informatycznymi. Podstawą prawną wprowadzania stopni alarmowych jest ustawa z 10 czerwca 2016 roku o działaniach antyterrorystycznych. O ich ogłoszeniu, zmianie lub odwołaniu decyduje premier po zasięgnięciu opinii ministra właściwego do spraw wewnętrznych i szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego.

Do kiedy obowiązują stopnie alarmowe w Polsce?

Obecne zarządzenia przewidują utrzymanie stopni alarmowych do 30 listopada 2026 roku, do godziny 23:59. Dotyczy to drugiego stopnia BRAVO, BRAVO-CRP oraz trzeciego stopnia CHARLIE na wyznaczonych obszarach kolejowych. W 2026 roku terminy obowiązywania podwyższonych środków bezpieczeństwa były już kilkukrotnie przedłużane. Kolejne decyzje obejmowały okresy do 28 lutego, 31 maja i 31 sierpnia. Obecne zarządzenia utrzymują je do końca listopada.

O tym, czy stopnie alarmowe będą obowiązywać również w grudniu, zdecyduje premier. Może on wydać kolejne zarządzenie, przedłużyć dotychczasowe procedury, zmienić ich zakres albo je odwołać. Informacje o takich decyzjach publikowane są w oficjalnych komunikatach administracji rządowej i Rządowego Centrum Bezpieczeństwa.