To najstarszy skansen w Polsce. Znajduje się zaledwie 1,5 godziny od Gdańska

Są miejsca, które ogląda się przez chwilę i szybko o nich zapomina. Są też takie, które zostają w głowie jeszcze długo po powrocie do domu. Wdzydze Kiszewskie zdecydowanie należą do tej drugiej kategorii. Już po kilku minutach spaceru między drewnianymi chałupami można poczuć, że czas płynie tu zupełnie inaczej.

Najstarszy skansen w Polsce powstał z pasji do kaszubskiej kultury

Historia tego miejsca zaczęła się w 1906 roku. Właśnie wtedy nauczyciel miejscowej szkoły Izydor Gulgowski wraz z żoną Teodorą postanowili ocalić od zapomnienia kulturę Kaszub oraz Kociewia. Kupili XVIII wieczną chałupę od lokalnego gospodarza i urządzili w niej pierwsze muzeum. Początkowo były to pojedyncze przedmioty codziennego użytku. Dawne meble, sprzęty gospodarskie, haftowane czepce, ceramika i obrazy malowane na szkle. Z czasem kolekcja zaczęła się rozrastać, a niewielka inicjatywa przerodziła się w miejsce, które dziś uznawane jest za najstarszy skansen w Polsce.

Choć w latach 30 XX wieku pierwsza chata spłonęła wraz z częścią zbiorów, muzeum udało się odbudować. Dzięki temu dziś kolejne pokolenia mogą zobaczyć świat, którego już praktycznie nie ma.

Ponad 50 zabytkowych budynków i 22 hektary historii

Dzisiejszy Kaszubski Park Etnograficzny zajmuje ogromny teren położony nad jeziorem Gołuń. Na 22 hektarach zgromadzono ponad 50 obiektów z różnych części Pomorza. Są tu dawne zagrody chłopskie, dworki, karczmy, kuźnie, wiatraki, szkoła wiejska oraz warsztaty rzemieślnicze. Największe wrażenie robi jednak to, że niemal do każdego budynku można wejść. Wnętrza zostały wiernie odtworzone i wyposażone w autentyczne przedmioty sprzed dziesiątek, a czasem nawet setek lat. Stare kuchnie z kaflowymi piecami, drewniane ławy, ręcznie tkane tkaniny i narzędzia codziennej pracy sprawiają, że zwiedzający mają wrażenie, jakby mieszkańcy wyszli stąd dosłownie chwilę wcześniej. To właśnie ta autentyczność przyciąga do Wdzydz tysiące osób każdego roku.

Drewniany kościół ze Swornegaci zachwyca turystów

Jednym z najbardziej niezwykłych obiektów znajdujących się na terenie skansenu jest XVII wieczny drewniany kościół św. Barbary przeniesiony ze Swornegaci. To jeden z najcenniejszych zabytków drewnianej architektury na Pomorzu. Wnętrze świątyni zachowało wyjątkowy klimat dawnych kaszubskich kościołów. Drewniane ściany, historyczne wyposażenie i cisza panująca wewnątrz robią ogromne wrażenie nawet na osobach, które na co dzień nie interesują się historią. Wielu odwiedzających podkreśla, że właśnie tutaj najmocniej czuć ducha dawnych Kaszub.

Morze Kaszubskie i niezwykły krajobraz wokół skansenu

Wdzydze Kiszewskie zachwycają nie tylko zabytkami. Równie wyjątkowe jest położenie tego miejsca. W pobliżu znajduje się Jezioro Wdzydze nazywane często Morzem Kaszubskim. To największe jezioro Wdzydzkiego Parku Krajobrazowego. Charakterystyczny układ jezior tworzy tzw. Wdzydzki Krzyż. Z lotu ptaka wygląda to niezwykle malowniczo, ale także spacerując po okolicy trudno nie zwrócić uwagi na piękno tutejszej przyrody. Latem okolica przyciąga żeglarzy, rowerzystów i turystów szukających odpoczynku od miasta. Jesienią i zimą miejsce zmienia się w spokojną, niemal filmową scenerię pełną ciszy i mgły unoszącej się nad drewnianymi chatami.

Tutaj można zobaczyć dawne rzemiosła i życie sprzed lat

Skansen we Wdzydzach nie jest zwykłym muzeum, w którym ogląda się eksponaty zza szyby. To miejsce żyje przez cały rok. W sezonie organizowane są pokazy dawnych zawodów i tradycyjnych prac gospodarskich. Zwiedzający mogą zobaczyć między innymi wypiek chleba, toczenie glinianych naczyń czy wyplatanie koszy z korzeni jałowca.

Dużą popularnością cieszą się także wydarzenia folklorystyczne organizowane na terenie muzeum. Najbardziej znany jest Jarmark Wdzydzki odbywający się co roku latem. To właśnie wtedy skansen zamienia się w tętniące życiem centrum kaszubskiej kultury.

Na odwiedzających czekają również:

• koncerty muzyki ludowej
• warsztaty rękodzielnicze
• pokazy dawnych maszyn i urządzeń
• regionalne kiermasze i spotkania z twórcami ludowymi

Dzięki temu miejsce przyciąga nie tylko miłośników historii, ale także rodziny z dziećmi oraz osoby szukające pomysłu na spokojny weekend na Pomorzu.

Nowa chałupa z 1828 roku wzbogaciła skansen

W ostatnich latach muzeum powiększyło się o kolejny wyjątkowy obiekt. To Chałupa z Garcza wybudowana w 1828 roku. Budynek został przeniesiony do skansenu i odtworzony z ogromną dbałością o szczegóły. Można dziś zobaczyć, jak wyglądało życie mieszkańców kaszubskiej wsi jeszcze w latach 70 XX wieku. Chałupa wyróżnia się stromym dachem z naczółkami oraz charakterystyczną konstrukcją szkieletową, która w tamtym okresie była oznaką nowoczesnego budownictwa. Wnętrze pozwala zobaczyć codzienność kilku pokoleń jednej rodziny, która mieszkała tam przez dziesiątki lat.

Zwiedzanie skansenu we Wdzydzach przyciąga turystów przez cały rok

Muzeum można zwiedzać samodzielnie lub z przewodnikiem. W sezonie letnim odwiedzający dostają mapki i mogą spacerować po terenie zgodnie z oznaczoną trasą. W wybranych budynkach czekają przewodnicy oraz opiekunowie wystaw. Jesienią i zimą organizowane są spacery z przewodnikiem wliczone w cenę biletu. To właśnie wtedy łatwiej poczuć atmosferę dawnej kaszubskiej wsi bez tłumów turystów.

Skansen jest także miejscem przyjaznym zwierzętom. Na trasie przygotowano miski z wodą dla psów, a właściciele mogą spacerować po terenie muzeum razem ze swoimi pupilami. Wiele osób podkreśla, że we Wdzydzach najbardziej zachwyca spokój. Nie ma tu pośpiechu ani sztucznej atrakcyjności. Jest za to prawdziwa historia, zapach starego drewna i krajobraz, który sprawia, że trudno nie zwolnić choć na chwilę.