Bursztynowa armatka wiwatowa powstała w XVII-wiecznym Gdańsku, w okresie, gdy miasto było jednym z najważniejszych europejskich ośrodków obróbki i handlu bursztynem. Zabytek opuścił miasto niedługo po powstaniu i przez kolejne stulecia znajdował się w prywatnych kolekcjach poza jego granicami. Obecnie wrócił do Gdańska jako element zbiorów muzealnych.
-Mamy do czynienia z obiektem, który powstał w XVII-wiecznym Gdańsku, opuścił miasto, trafiając do rąk europejskich elit, by po wiekach powrócić do miejsca swojego powstania jako część publicznej kolekcji. To symboliczny moment - mówi Waldemar Ossowski, dyrektor Muzeum Gdańska, którego oddziałem jest Muzeum Bursztynu.
Armatka została wykonana około 1660 roku jako tzw. armatka wiwatowa, czyli obiekt o funkcji ceremonialnej. Tego typu przedmioty nie służyły działaniom militarnym, lecz były wykorzystywane podczas uroczystości i wydarzeń o charakterze reprezentacyjnym. Zabytek ma formę miniaturowego działa, wykonanego z bursztynu bałtyckiego, z elementami drewna oraz metalu.
Zachowały się jedynie dwa tego typu obiekty na świecie. Drugi egzemplarz znajduje się obecnie w zbiorach muzealnych poza Polską. Gdańska armatka jest więc jednym z nielicznych świadectw tego rodzaju rzemiosła artystycznego z XVII wieku.
Znaczną część swojej historii obiekt spędził we Francji.
-Od 1827 do 1999 roku to unikatowe cymelium biżuteryjne było w posiadaniu francuskiej gałęzi rodu Rothschildów, znanej rodziny bankierów, którzy byli mecenasami i kolekcjonerami dzieł sztuki - wyjaśnia dr Jacek Bielak z Instytutu Historii Sztuki Uniwersytetu Gdańskiego, autor jednej z opinii eksperckich.
W XIX wieku właściciele zdecydowali się na modyfikacje obiektu.
-Zdecydowali się dodatkowo wyeksponować armatkę, zdobiąc ją szlachetnymi materiałami, co wpłynęło na jej obecny wygląd i wartość kolekcjonerską - dodaje Bielak.
Po zakończeniu prywatnego okresu własności armatka została nabyta do zbiorów publicznych i obecnie prezentowana jest w Muzeum Bursztynu. Powrót obiektu do miasta, w którym powstał, wpisuje się w działania związane z dokumentowaniem i prezentacją dziedzictwa gdańskiego bursztynnictwa.
Zabytek stanowi przykład wyrobów, które powstawały w Gdańsku w czasach jego największego rozkwitu gospodarczego i handlowego, a dziś funkcjonują jako źródło wiedzy o dawnych technikach, estetyce i obiegu dzieł sztuki w Europie.
Komentarze (0)