Chodzi o decyzje zależne od twardych danych statystycznych, prognoz inflacyjnych oraz dynamiki wynagrodzeń, które dopiero zostaną oficjalnie podsumowane. Do tego momentu obowiązują jedynie założenia przyjęte w projekcie ustawy budżetowej, a te – jak pokazują doświadczenia z poprzednich lat – mogą jeszcze ulec korekcie.
W centrum uwagi znajduje się wskaźnik waloryzacji świadczeń emerytalno-rentowych, który co roku decyduje o tym, o ile wzrosną wypłaty od 1 marca. Choć rząd przedstawił już konkretne wyliczenia, to do ich ostatecznego zatwierdzenia niezbędne są dane Głównego Urzędu Statystycznego, w tym informacje o wzroście przeciętnego wynagrodzenia w całym 2025 roku. Dopiero wtedy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej ogłosi finalny wskaźnik waloryzacji na 2026 rok.
Wskaźnik waloryzacji 2026 i kluczowe wyliczenia
Zgodnie z założeniami przyjętymi w ustawie budżetowej na 2026 rok, wskaźnik waloryzacji świadczeń emerytalno-rentowych ma wynieść 4,88 proc. To wartość prognozowana, oparta na obecnych danych makroekonomicznych. W praktyce oznaczałoby to wzrost najniższej renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy z obecnych 1878,91 zł do 1970,60 zł brutto miesięcznie.
Ten sam mechanizm waloryzacyjny obejmuje również inne świadczenia powiązane ustawowo z najniższą rentą. Trzeba jednak podkreślić, że wskaźnik ten nie jest jeszcze ostateczny. Jego wysokość może się zmienić, gdy znane będą pełne dane GUS, w tym dotyczące realnego wzrostu płac w 2025 roku. Dopiero w lutym 2026 roku resort rodziny oficjalnie potwierdzi, jaka waloryzacja wejdzie w życie od 1 marca.
Renta socjalna – komu przysługuje i na jakich zasadach
Dopiero w tym miejscu warto jasno wskazać, że jednym ze świadczeń bezpośrednio objętych tym mechanizmem jest renta socjalna. Przysługuje ona osobie pełnoletniej, która została uznana za całkowicie niezdolną do pracy z powodu naruszenia sprawności organizmu powstałego przed ukończeniem 18. roku życia, w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej – pod warunkiem, że nastąpiło to przed ukończeniem 25 lat – albo w trakcie kształcenia w szkole doktorskiej, studiów doktoranckich lub aspirantury naukowej.
Renta socjalna może być przyznana na stałe, jeżeli całkowita niezdolność do pracy ma charakter trwały, albo na czas określony, gdy niezdolność jest okresowa. O tym, czy dana osoba spełnia kryterium całkowitej niezdolności do pracy, decyduje lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Co istotne, przyznanie renty socjalnej nie oznacza całkowitego zakazu podejmowania pracy zarobkowej. Osoby pobierające to świadczenie mogą pracować, jednak obowiązują je limity dorabiania analogiczne do tych, które dotyczą emerytów i rencistów. Ich przekroczenie skutkuje zmniejszeniem lub zawieszeniem wypłaty renty.
Ile wyniesie renta socjalna po waloryzacji od marca
Zgodnie z obowiązującymi przepisami renta socjalna stanowi 100 proc. kwoty najniższej renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy. Oznacza to, że każda zmiana tej kwoty automatycznie przekłada się na wysokość renty socjalnej. Przy założonym obecnie wskaźniku waloryzacji na poziomie 4,88 proc. świadczenie to wzrosłoby od 1 marca 2026 roku z 1878,91 zł do 1970,60 zł brutto miesięcznie.
To jednak nadal wyliczenie prognozowane. Ostateczna kwota będzie znana dopiero po oficjalnym ogłoszeniu wskaźnika waloryzacji przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Do tego momentu należy liczyć się z możliwością korekty – zarówno w górę, jak i w dół – w zależności od finalnych danych statystycznych.
Dodatek dopełniający do renty socjalnej – konkretne kwoty
Osobom uprawnionym do renty socjalnej, które zostały jednocześnie uznane za całkowicie niezdolne do pracy oraz do samodzielnej egzystencji, przysługuje dodatek dopełniający. To dodatkowe świadczenie pieniężne, które również podlega corocznej waloryzacji od 1 marca, dokładnie tym samym wskaźnikiem co emerytury i renty.
Przy prognozowanej waloryzacji na poziomie 4,88 proc. dodatek dopełniający wzrósłby z obecnych 2610,72 zł do 2738,12 zł brutto miesięcznie. Podobnie jak w przypadku samej renty socjalnej, także tutaj ostateczna kwota będzie zależna od wskaźnika ogłoszonego po uwzględnieniu pełnych danych GUS. Mechanizm jest jednak jednoznaczny: każda zmiana wskaźnika waloryzacji automatycznie wpływa na wysokość dodatku.
Komentarze (0)