W przypadku Biedronki rozwiązanie jest częścią znacznie szerszego systemu kontrolowanego parkowania działającego przy ponad 300 placówkach.
Parkingi Biedronki i Lidla bez biletów parkingowych
Zmiana jest niewielka z technicznego punktu widzenia, ale bardzo wyraźna dla kierowcy. Dotychczas na wielu parkingach przy supermarketach i dyskontach bezpłatny postój wymagał pobrania biletu z parkomatu, wprowadzenia numeru rejestracyjnego albo potwierdzenia postoju w inny sposób. W systemie ANPR samochód zostaje zarejestrowany przez kamerę już podczas wjazdu. Kolejna kamera odnotowuje moment opuszczenia parkingu, a system zestawia oba zdarzenia i ustala długość postoju.
Jak informuje Portal Spożywczy, rozwiązanie jest obecnie testowane zarówno przez Lidl Polska, jak i Biedronkę. Lidl prowadzi pilotaż w blisko 10 lokalizacjach, m.in. w Lęborku, Kórniku, Poznaniu, Rotmance i Wrocławiu. Biedronka i współpracujący z nią operatorzy sprawdzają natomiast system ANPR przy ponad 10 sklepach.
Nie oznacza to jeszcze likwidacji biletów na wszystkich parkingach obu sieci. Każda lokalizacja może funkcjonować według innych zasad, zależnie m.in. od właściciela terenu i operatora parkingu. Lidl nie zdecydował dotychczas o ogólnopolskim wdrożeniu rozwiązania, a Biedronka nadal określa stosowanie ANPR jako pilotaż.
Lidl testuje automatyczną kontrolę czasu postoju
Lidl Polska potwierdził Portalowi Spożywczemu, że w lokalizacjach objętych nowym rozwiązaniem kierowca nie musi podejmować dodatkowych czynności po zaparkowaniu. Wjazd oraz wyjazd rejestrowane są automatycznie, podobnie jak czas spędzony na parkingu.
Sieć deklaruje, że miejsca postojowe przy jej sklepach pozostają bezpłatne dla klientów na czas potrzebny na zakupy. Kontrolowane parkowanie wprowadzane jest przede wszystkim w miejscach, w których parkingi były zajmowane przez osoby niezwiązane ze sklepem, ograniczając liczbę wolnych stanowisk dla klientów.
Według Lidl Polska dotychczasowe rezultaty pilotażu odpowiadają przyjętym założeniom. Test nie został jednak zakończony i ma potrwać jeszcze przez najbliższe miesiące. Dopiero później sieć zamierza przeanalizować zebrane informacje i opinie klientów oraz zdecydować, czy ANPR powinien pojawić się przy kolejnych sklepach.
Portal Spożywczy zwraca przy tym uwagę, że Lidl nie ujawnił szczegółowych wskaźników, na podstawie których ocenia powodzenie pilotażu. Nie podał także liczby wystawionych wezwań do zapłaty, reklamacji ani skarg dotyczących parkingów objętych nowym systemem.
Biedronka z kontrolowanym parkowaniem przy ponad 300 sklepach
W przypadku Biedronki skala kontrolowanego parkowania jest większa. Przemysław Jurowicz, dyrektor ds. zarządzania nieruchomościami w sieci Biedronka, przekazał Portalowi Spożywczemu, że systemy kontrolowanego parkowania funkcjonują przy ponad 300 sklepach. Część parkingów jest dodatkowo objęta rozwiązaniami wdrażanymi przez wynajmujących nieruchomości na podstawie odrębnych umów.
Nie wszystkie parkingi przy tych ponad 300 sklepach wykorzystują jednak automatyczne rozpoznawanie tablic. ANPR jest jednym z testowanych rozwiązań.
Jednym z miejsc objętych pilotażem pozostaje parking przy sklepie przy ul. Marcellego Bacciarellego 56 we Wrocławiu. Według Biedronki system poprawił dostępność miejsc dla klientów, dlatego nadal działa w tej lokalizacji. Test został równocześnie rozszerzony i obecnie Biedronka oraz operatorzy parkingowi sprawdzają ANPR przy ponad 10 sklepach.
Kamery ANPR odczytujące numery rejestracyjne samochodów
ANPR, czyli Automatic Number Plate Recognition, jest technologią automatycznego rozpoznawania numerów rejestracyjnych. Kamera rejestruje pojazd, a system odczytuje tablicę i zapisuje informacje potrzebne do ustalenia czasu pomiędzy wjazdem a wyjazdem.
To eliminuje sytuacje, w których klient robi zakupy, ale zapomina pobrać bezpłatny bilet lub popełnia błąd podczas wpisywania numeru rejestracyjnego do parkomatu. Jednocześnie automatyzacja nie oznacza, że parking przestaje mieć regulamin albo że kierowca może pozostawić samochód na dowolnie długi czas.
W lokalizacjach objętych ANPR nadal obowiązują zasady określające przede wszystkim długość bezpłatnego postoju, ewentualne stawki po jego przekroczeniu oraz wysokość dodatkowych należności związanych z naruszeniem regulaminu.
Biedronka zapewnia, że przy parkingach objętych systemem znajdują się tablice zawierające regulamin, informacje o opłatach oraz komunikaty o działaniu kamer. Lidl deklaruje podobną praktykę i wskazuje, że warunki korzystania z parkingu oraz stawki mają być przedstawiane klientom na tablicach informacyjnych.
Numer rejestracyjny jako dane osobowe i obowiązki związane z RODO
Automatyczne odczytywanie tablic ma również znaczenie z punktu widzenia ochrony danych. Urząd Ochrony Danych Osobowych stoi na stanowisku, że numer rejestracyjny może być daną osobową, ponieważ może pozwalać na pośrednią identyfikację właściciela pojazdu. Oznacza to, że przetwarzanie numerów przez systemy ANPR nie jest wyłącznie techniczną czynnością związaną z obsługą parkingu.
Operator wykorzystujący takie rozwiązanie musi działać zgodnie z zasadami ochrony danych, w tym odpowiednio poinformować użytkownika o przetwarzaniu informacji. Dla kierowcy szczególnie istotne jest więc oznakowanie parkingu już przy wjeździe, a nie dopiero w miejscu, do którego może dotrzeć po pozostawieniu samochodu.
Opłata za parking przy sklepie i wcześniejsze interwencje UOKiK
System automatycznej kontroli eliminuje jeden z problemów znanych z wcześniejszych parkingów przy sklepach: konieczność pamiętania o pobraniu darmowego biletu. Nie usuwa jednak ryzyka sporu dotyczącego długości postoju, wysokości opłaty czy sposobu poinformowania klienta o warunkach korzystania z parkingu.
Takie kwestie już wcześniej trafiały do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. W 2021 r. UOKiK informował o licznych skargach na zasady funkcjonowania parkingów przy sklepach Biedronki i Aldiego obsługiwanych przez TD System. Bezpłatne parkowanie przez pierwsze 60 lub 90 minut było wówczas uzależnione od pobrania biletu. W przypadku niewykonania tej czynności operator naliczał opłatę dodatkową wynoszącą 90 albo 150 zł. Prezes UOKiK zakwestionował praktykę polegającą m.in. na nieuwzględnianiu zasadnych reklamacji.
Urząd interweniował także wobec innych zarządców. W 2024 r. poinformował o sprawie spółki WEIP. Do UOKiK wpływały skargi dotyczące odrzucania reklamacji, sposobu informowania o procedurze reklamacyjnej oraz wezwań dotyczących dodatkowych kosztów. Spółka została zobowiązana do zwrotu pieniędzy części kierowców, którym niesłusznie wystawiono wezwania do wniesienia opłaty dodatkowej.
Dla użytkowników parkingów ANPR zasadnicza różnica polega więc na tym, że znika obowiązek wykonania dodatkowej czynności potrzebnej do rozpoczęcia bezpłatnego postoju. Nadal konieczne pozostaje natomiast sprawdzenie, jak długo samochód może stać bez opłat.
Biedronka i Lidl nie podają liczby reklamacji i wezwań do zapłaty
Istotnej części informacji o skutkach nowych systemów nadal brakuje. Portal Spożywczy zwrócił się do obu sieci o dane dotyczące liczby wezwań do zapłaty, reklamacji oraz skarg klientów związanych z parkingami wykorzystującymi automatyczną kontrolę.
Ani Lidl, ani Biedronka nie podały takich statystyk. Lidl wskazuje, że zarządzanie terenem, naliczanie dodatkowych opłat i obsługa reklamacji należą do zewnętrznych operatorów zgodnie z regulaminem konkretnego parkingu. Biedronka również nie przedstawiła danych pozwalających ocenić skalę reklamacji i wezwań do zapłaty.
Brak tych liczb utrudnia niezależną ocenę skuteczności nowych systemów. Sieci wskazują przede wszystkim na zwiększenie dostępności miejsc postojowych, natomiast z punktu widzenia kierowców równie istotne są liczba sporów dotyczących automatycznie zarejestrowanych postojów, wysokość dodatkowych opłat oraz skuteczność procedury reklamacyjnej.
Dalsze testy parkingów ANPR przy sklepach
Lidl zamierza kontynuować pilotaż jeszcze przez kilka miesięcy. Po jego zakończeniu ma zdecydować, czy rozwiązanie zostanie rozszerzone na kolejne sklepy. Biedronka poszła już krok dalej, zwiększając liczbę lokalizacji testujących ANPR do ponad 10, ale także nie zapowiedziała zastąpienia tym systemem wszystkich dotychczasowych rozwiązań parkingowych.
W praktyce oznacza to, że kierowcy mogą spotykać przy sklepach tej samej sieci kilka różnych modeli kontroli: tradycyjny parking bez ograniczeń, parking wymagający pobrania biletu, system rejestracji numeru samochodu albo ANPR działający całkowicie automatycznie. Decydujące pozostają zasady obowiązujące przy konkretnej placówce.
Komentarze (0)